Opinion

Zgjedhjet serbe-sfidë për spektrin politik të Luginës

Shkruan: Fehmi RAMADANI

Nuk ka dyshim se zgjedhjet parlamentare serbe, të cilat do të mbahen më 21 janar të vitit 2007 paraqesin ngjarjen më të rëndësishme politike për spektrin politik të shqiptarëve të Luginës së Preshevës që nga përfundimi i konfliktit të armatosur në këtë rajon.

Duhet përmendur se këto zgjedhje mbahen pas aprovimit të Kushtetutës së re serbe me anë të një referendumi, të mbajtur vitin e kaluar, me ç’rast rreth 53 për qind e elektoratit në Serbi kishte votuar për miratimin e saj. Në këtë Kushtetutë edhe Kosova është përfshirë si pjesë përbërëse të saj. Këto zgjedhje do të mbahen në tërë territorin e saj, por edhe në Kosovë dhe Luginën e Preshevës.

Në Kosovë, siç dihet këto zgjedhje do të mbahen në pjesën veriore të saj dhe nëpër të ashtuquajturat enklava serbe. UNMIK-u, edhe kësaj radhe si herëve tjera do të deklarojë se nuk do t’i mbështesë ato, por do të kujdeset për sigurinë e mbarëvajtjes së tyre. Kurse, faktori politik kosovar do t’i kundërshtojë ato dhe do t’i shpallë si ilegale vetëm në formë verbale.

Ndërsa, sa i përket spektrit politik të Luginës, në fillim kishin nënshkruar një marrëveshje për pjesëmarrje në këto zgjedhje. Arsyetimi i tyre ishte se kishin marrë pëlqim nga Qeveria e Sali Berishës, Qeveria e Kosovës, GN-ja dhe z.Veton Surroi, përfaqësues i Kosovës për kontakt me minoritetet në Serbi. Por, edhe nga zyrat diplomatike perëndimore në Beograd, ndërsa më i zëshmi në këtë drejtim ishte ambasadori amerikan z.Majkël Polt, i cili më herët kishte vizituar Preshevën dhe i kishte ftuar shqiptarët e Luginës të marrin pjesë në zgjedhje.

Por, çfarë është duke ndodhur? Vetëm brenda një kohe të shkurtër këto forca politike të Luginës ishin përçarë lidhur me këto zgjedhje. PDSH-ja e Ragmi Mustafës, LPD-ja e Jonuz Musliut dhe PDK-ja e Nexhmedin Saqipit ishin tërhequr nga kjo marrëveshje. Gjithashtu, kundër këtyre zgjedhjeve ishin shprehur edhe dy shoqatat të dala nga lufta e UÇPMB-së. Në anën tjetër PVD-ja e Riza e Halimit dhe BDL-ja e Skënder Destanit mbetën në qëndrimin e tyre për pjesëmarrje në to. Tani ky spektër politik është ndarë në dysh dhe nuk ka qëndrim unik për këtë çështje.

Shtrohet problemi, pse këto forca politike nuk kanë qëndrim unik lidhur me këtë çështje kaq madhore për Luginën? Zgjedhjet parlamentare serbe spektrin politik të Luginës e ka qitur në pozicion shumë të rëndë. Kjo çështje ka qitur në shesh shumë dobësi dhe anomali të këtyre forcave politike, sidomos të mungesës së strategjisë së qartë politike, kompromisit politik, mospjekurisë së duhur politike, dekompozimit politik, mosbashkëpunimit me faktorët relevant kombëtar, mungesës së vizionit për të ardhmen, sjelljen politike në rrethin vicioz, ngushtpamësinë e tyre, dominimin e interesave të ngushta grupore e klanore, si dhe shumë dobësi tjera.

Siç po shihet edhe pse kanë një periudhë të gjatë veprimi, ky spektër politik ende nuk e ka kuptuar misionin e vërtetë se nëpër cilën strategji politike duhet ecur dhe në shërbim të kujt duhet vepruar. Edhe pse më herët nga vetë këto forca politike ishin hartuar disa dokumente që shërbejnë si bazë për zgjidhjen e çështjes së tyre, mirëpo ato nuk po respektohen dhe zbatohen. Janë tri dokumentet shumë të rëndësishme, bile njëra ka karakter ndërkombëtar: Referendumi-1992, Marrëveshja e Konçulit-2001 dhe Platforma Politike-2006. Këto tri dokumente janë alfa dhe omega e strategjisë vepruese politike të spektrit politik të Luginës.

Për veç kësaj, këto forca politike nuk ka arritur që deri më tani të kenë një ekipi të përbashkët, apo ndryshe Këshill Nacional, i cili do të ishte organi më i lart vendimmarrës dhe zëdhënës kryesor i kërkesave të shqiptarëve të Luginës së Preshevës. Andaj, në këtë ç’organizim politik është shumë normale që për ngjarje të rëndësishme të kemi edhe vendime të ç’organizuara, të cilat me siguri do të kenë edhe koston e vet politike.  

Faktori ndërkombëtar dhe ai kombëtar do të kuptonin kërkesat e shqiptarëve të Luginës vetëm atëherë kur ata marrin vendime unanime e serioze dhe të jenë të zot në zbatimin e tyre. Vetëm atëherë vendimet e tyre do të respektohen nga të gjithë, por edhe do të ndihmohen në zgjidhjen e problemeve të tyre. Kështu të ç’organizuar duke mos pasur qëndrim unik nuk do të kenë përkrahjen e askujt, edhe më shumë do të komplikohet çështja e tyre. Në fund, do të shohim se çfarë do të thotë populli i Luginës më 21 janar të këtij viti. A do të jenë në lajthitje liderët politik të Luginës apo populli i saj, i cili është duke paguar haraçin në kurriz të vetin do të shohim? Një thënie popullore thotë: ”Kur të bëhesh me të kërcye gjithkush në dasmë, mjerë halli për ty”. Kjo nuk do më shumë koment!