“Jugu i Serbisë në dritën e bisedimeve për Kosovën”, kjo ishte tema e debatit publik të organizuar nga Këshilli për të Drejtat e Njeriut, e që u zhvillua në Bujanoc.Në këtë debat merrnin pjesë përfaqësues politik, institucional, ata të organaizatave joqeveritare, si dhe intelektual e personalitetete të jetës publike të Luginës dhe më gjerë. Duke dhënë pikpamjet e tyre reth “Ballafaqimit me ardhmërin” dhe “Bisedimeve për Statusin e Kosovës”, tema në të cilat u fokusu debati.

Dushan Janjiq-Instituti Ballkanikë për Marëdhënie Ndëretinike, me këtë u shpreh:“Të mos gënjehemi, më herët ka patur kërkesa për ndërrim territoresh, që Veriu I Kosovës të ndërrohet më Luginën e Preshevës. Po kjo nuk ishte ndonjë problem I rëndësishëm pas momentit kur Këshilltarët shqiptarë të të trija Kuvendeve të Luginës, aprovuan polatformën në të cilën ata u pajtuan me qëndrimet e Grupit të Kontaktit, e të cilat botërisht dihet se janë për mos ndryshim të kufijëve. Mendoj se Grupi I Kontaktit, pas këtij akti është dashur që të mirret edhe me problemet e këtushme së paku në nivel Drejtorie.
Mirëpo, kjo fatkeqësisht nuk ndodhi, duke konsideruar se problemet e këtij rajoni janë plotësisht të ndara nga Kosova dhe se janë probleme të brendshme të brendësisë së Serbisë.Gjë që në fakt është gabim sepse problemet janë të lidhura si një çështje e vetme,nëse dëshirojmë të jemi real.Tani është momenti tjetër kur unë mendoj se Grupi I Kontaktit do të duhej të përkrah shqiptarët për pjesmarrje në zgjedhjet parlamentare të Serbisë, kurse në anën tjjetër ti bëjë trysni Qeverisë në Beograd për ti përkrahur serbët, që të hynë në institucionet e Kosovës. Kështu mendoj se do të zgjidheshin probleme jashtëzakonisht të mëdha.Ndaj problemet e tilla nuk duhej konsideruar të ndara, sepse realisht shikuar, këto komuna janë fqinje të para të komunave të Kosovës, cili do statusi I sajë të jetë.”-përfundoi Janjiq.
Nga ana tjetër Riza Halimi-Kryetar I PVD-së, ka theskuar se subjektet politike shqiptare të Luginës , kanë kërkuar që edhe problemet e këtushme të shqyrtohen në nivelet ndërkombëtare për tua dhënë një zgjidhje reale.Halimi ka përsëritur këtkesat e parashtruara të cilat janë artikuluar në Platformën e kuvendarëve të të trija Kuvendeve të Luginës, të cilat siç tha u janë bërë tashmë të njohura të gjithë faktorëve, por që kërkojn zgjidhje dhe investim jo vetëm material por edhe ivestim intelektual I cili do të ndikontenë integrimin e të shqiptarëve të këtushëm në organet shtetërore.
Jonuz Musliu-Kryetar I LPD-së, ndërkaq, e ka cilësuar të frytshëm debatin e sotëm.Duke konsideruar se vetëm rruga e dialogut do të përmirësonte logjikën dhe situatën në këto rajone postkonfliktuoze.
Organizatori I tryezës Shaip Kamberi-Kryetar I KDNJ-së, ka shprehur optimizmin e tijë për rezultate positive të debatit, duke vlerësuar që sado pakë ky debat t`I japë një qasje reale gjendjes në të cilën është ky rajon.
Debati rezultoi me qëndrimin për zgjidhje të problemeve me mjete demokratike të përcaktuara nga vullneti I shumicës. Ndërkoh debate të tilla u paralajmruan edhe në qendra të tjera të këtijë rajoni.

Baki Rexhepi