Pastrimi me anë të vjelljes

Sa i perket vjelljes(lat.EMESIA),kjo eshte kthim i permbajtjes se lukthit neper traktin e siperm,kurse shperlajra e zorreve eshte procedure e pastrimit te materieve te panevojshme dhe pastrim i zorreve nepermjet sforcimit te purgacionit neper anus. Ekzistojne dy lloje vjelljesh: 

1.)vjellje jo e dhunshme, qe eshte nxjerrje e pavullnetshme e permbajtjes se lukthit ,per shkak te mundit dhe mbledhjes se vrerit dhe nxitjes se te vjellave me apo pa emetik(mjet per nxitjen e te vjellave).Lloji i pare nuk kerkon as pengim as stimulim ,perveq ne raste kur individi nuk ka frike nga pasojat e mevonshme dhe nga hipertoksiteti.Vetem ne keto raste,ky lloj i te vjellave duhet te ndalet me ane te mjetit per qetesim,ne menyre qe te hiqet aciditeti i tij dhe te ndalen pasojat. 

2.)Sa i perket nxitjes se te vjellave ,ajo eshte shpetimtare per jeten ne rastin kur ka nevoje per sherim urgjent te helmimit me ushqim,e kjo eshte e dobishme kur pastrimi nga materiet e panevojshme do te vendos ekuilibrin e sekrecioneve te trupit dhe kur koha dhe gjendjet kerkojne nje pastrim te tille.

Shkaktaret e vjelljes

Vjellja stimulohet me ane te ketyre forcave detyruese:me ane te vrerit,qe derdhet nepermjet fshikezes se temthit dhe kerkon rruge per te dale jashte neper traktin e siperm;duke qrregulluar lukthin,me mukus te tepert dhe trazimin e lukthit;me tretje te dobet;me shujta te gabuara ne ushqim dhe duke ngrene peme e perime te papjekura;duke ngrene dhe pire jashte mase,duke shkaktuar ne kete menyre nervozitetin e lukthit;nxjerrjen jashte lukthit ushqimin e patretshem;nga demtimet e zorreve;me mjetin per nxjerrjen e te vjellave dhe duke kthyer lengjet e lukthit;me mos durim te ushqimit;mundimin per shkak te neverise psikologjike,nga papastertia;me ushqim ngacmues dhe me hipersenzivitetin ndaj ushqimit jashtezakonishte te pashijshem ose edhe friken vetem nga ushqimi;me stres psikologjik dhe emocional,melankoli,brenga,pikellim,me zhvillimin e abreaksionit motorik te shkaktuar ,kujtime te dhembshme dhe emocione;me vjellje komunikative,te shkaktuara vetem me shikimin e nje t! jetri duke vjelle. 

Dobite dhe demet nga vjellja

Nxitja e vjelljes e pastron lukthin,e forcon dhe e ripertrin procesin e tretjes se ushqimit,mpreh shiqimin,e liron rendimin ne koke,ndihmon ne sherimin e pezmatimit te veshkave,te plageve veneriane dhe gjenitale,ndihmon ne sherimin e semundjeve kronike si:lebra,murtaja,paraliza dridhja e muskujve dhe te verdhezes . Ne te kaluaren nxitja e vjelljes eshte preferuar edhe per njerez jo te semure.Megjithate,perdorimi i tepert i kesaj terapie mund te shkaktoje semundje degjeneruese,te demtoje brendesine e lukthit dhe te krijoje varshmeri duke e bere lukthin te paafte ,qe te tret ushqimin ne menyre te pavarur.Poashtu mund te demtoje syte,dhembet dhe te degjuarit ,dhe mund te shkaktoje gjakederdhje,temperature dhe djersitje te madhe,tej mase. Nje terapi e tille eshte e demshme,nuk guxon te perdoret te personat e semure,me pezmatim kronik te fytit,asmtë ose personat me fyt te ngushte ose kur peshtyn gjak. Vjellja rutinore ose perpjekja per te vjelle bashke me sindromin e stimulimit te zorreve shkakton fermentimin gastrik,tharjen e lukthit,dobesin e zorreve,rraskapitjen fizike dhe ne keto rrethana shpejtimi i vjelljes eshte teper i rrezikshem.